Etriye Nedir? Ne İşe Yarar?

0

Etriye Nedir?

 

Kolonu veya kirişi etkin biçimde saran, elemanın deforme olmasını önlemek için kullanılan, donatıdan yapılmış sargı elemandır. 

 

 Peki bu etriyenin görevi nedir?

 

·                     Boyuna donatının kalıp içinde düzgün ve dik durmasını sağlamak,

·                     Çatlakları ve burkulmayı önlemek, 

·                     Kolonlarda eksensel yükten dolayı oluşacak deformasyonu engellemek.

·                     Seyrek de olsa etriye sünekliği artırır, dayanım pek artmaz.

·                     Sık etriye sünekliği çok artırır, dayanım artışı da belirgin olur.

·                     Çift etriye hem sünekliği hem de dayanımı çok artırır, bunun nedeni etriyenin serbest açıklığının ve adımının küçülmesidir.

·                     Fretli kolon hem süneklik hemde dayanım açısından etriyeliye göre daha etkindir.

·                     Kirişlere gelen kesme kuvvetini bu donatılar karşılar.

·        Etriyeyi hazırlarken en önemli şeylerden birisi de kanca yapmak ve bu kancayı 135 derece bükmektir.

 

 

Yönetmelikte ise etriyenin tanımı şu şekilde tarif edilmiştir;

”Taşıyıcı sistem elemanlarının birbirlerin bağlandıkları bölgelerin yapıya etki edecek kuvvetleri aktarabilecek ve ortaya çıkan enerjiyi sönümleyebilecek şekilde düzenlenmesi gerekmektedir. Aksi halde düğüm noktasına bağlanan taşıyıcı sistem elemanları kapasitelerine ulaşmadan önce düğüm noktasında bir çözülme meydana gelerek yeterli enerjiyi sönümleyemeden yapının yatay yer değiştirmesinin hızla artmasına sebep olacaktır. Yatay yer değiştirmedeki bu artış ikinci mertebe etkileri ihmal edilebilir büyüklükten uzaklaştıracak ve yapıda stabilite kaybı söz konusu olabilecektir. Bu nedenle birleşim bölgesinde çözülmeyi güçleştirmek için,  bu bölgelerde etriye sıklaştırmaları yapısal bindirme boylarının yeterli düzeyde olmasına dikkat edilmelidir.

Kolonlar için etriye

Madde 3.3.4.1’e göre, Her bir kolonun alt ve üst uçlarında özel sarılma bölgeleri oluşturulması gerektiği ve bu bölgelerin kolon kesitinin büyük boyundan, kolon serbest yüksekliğinin 1/6’sından ve 50 cm’den daha büyük olamayacağı, etriyelerin aralıklarının ise kolonun en küçük kesit boyutunun 1/3’ünden ve 10 cm’den fazla, 5 cm’den daha az olamayacaği, Ayrıca, kuşatılmış kolon-kiriş birleşimlerinde kolon içinde kalan bölgede etriye aralığının alt kolon sarılma bölgesindeki donatının en az %40ı  ve 10 cm’den az, kuşatılmamış kolon-kiriş birleşimlerinde ise kolon içinde kalan bölgede etriye aralığının alt kolon sarılma bölgesindeki donatının en az %60ı ve 15 cm’den az vapılamayacağı belirtilmektedir.

Kirişler için  etriye

TDY2007 Madde 3.4.4’e göre, kolon yüzünden itibaren kiriş derinliğinin iki katı kadar uzunlukta ki bölge Sarılma Bölgesi olarak tanımlanacak ve bu bölge boyunca 3.2.8 de tanımlanan etriyeler kullanılacaktır. Sarılma bölgesinde, ilk etriyenin kolonların yüzüne uzaklığı en çok e aralıklar Kiriş yükseklğinin 1/4’ünü, en küçük boyuna donatı çapının 8 katını ve 15 cm’i aşmayacaktır, denilmektedir.”

 

KAYNAK: http://w3.balikesir.edu.tr/~ozkul/index7.htm (BARIŞ ÖZKUL YAPI ELEMANLAI DAVRANIŞI DERS NOTU)

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here