Kentsel Dönüşüm Hakkında Bilmediklerimiz

0

3 adet yazıdan oluşan bu seride kentsel dönüşüm hakkında bilmediklerimizi ve yanlış bildiklerimizi enine boyuna irdelemeye çalışacağız.

Yazıya başlamadan önce İnşaat Mühendisliği ile ilgili önemli kişilerden tavsiyelerin yer aldığı yazılara
1. 63 Yıllık Mühendisten Tavsiyeler
2. Yeni Mühendisten Tavsiyeler
3. Prof. Dr. Uğur Ersoy’un Mühendislere Tavsiyeleri
bağlantılarından ulaşabilirsiniz.

17 Ağustos 1999 tarihinde yaşadığımız Gölcük merkezli depremle birlikte 12 Kasım Düzce Depremi önemli ölçüde can ve mal kayıpları ortaya çıkarmış, ülke ekonomisi de yaklaşık olarak 16 milyar dolar gibi büyük bir yükle karşı karşıya kalmıştır. 17 Ağustos 1999 Gölcük merkezli depremle birlikte toplam yapıların % 25 kadarı yıkılmış, ağır hasar görmüş veya orta ölçekte hasar alarak oturulamaz bir hale gelmiştir.
Bu ve bunun gibi olayların ardından özellikle büyük kentlerdeki yapıların bir kısmı mühendislik hizmeti almadan üretilmiştir. Bir kısmı da yeterli ölçüde denetim yapılmadan üretildikleri için, imarlı veya imarsız, müstakil veya hisseli parseller üzerinde ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapılardan kaçak kent parçaları oluşmuştur. Yerel yönetimler kamu hizmetleri için yeterli alan sağlayamaz noktaya gelmiştir. Tüm bu nedenler kentlerimizde “kentsel dönüşüm” konusunun gündeme gelmesine yol açmıştır.

KENTSEL DÖNÜŞÜM NEREDE VE NASIL YAPILIR?

Kentsel dönüşüm için tek sorun yüksek riskli yerleşim alanları değildir. Düşük standartlı ve niteliksiz yapılar da kentsel yenileme ve dönüşüm yerleri olarak görülmekte. Yenileme alanlarına yönelik uygulamaların planlı bir şekilde yapılması ve dönüşümün kentsel yaşamın odak noktasında insan olduğunun bilinciyle gerçekleştirilmesi en önemli husustur.
Mühendislik, mimarlık ve şehir planlama disiplinlerinin teknik, bilimsel ve yasal gereklilikleri ile teknik ilkelerini görmezden gelerek, ormanları, kıyıları, doğal kaynakları hiçe sayan, kent tarihini, kültürünü yok eden, toplumu ve kentleri kimliksizleştiren bir “Kentsel Dönüşüm” kabul edilemez. Ayrıca hukuksal alt yapının kamu yararına uygun olacak şekilde düzenlenerek ortaya çıkacak olan “rantın” kent ve kent insanının yararına olacak şekilde kullanılması kentsel dönüşümün öncelikleri arasında yer almalıdır.

KENTSEL DÖNÜŞÜMDE HEDEFLER NELER OLMALIDIR?

1. Projeler, getirim elde etme amacıyla değil can güvenliğinin sağlanması, yaşam düzeyinin yükseltilmesi amacıyla uygulanmalıdır.

2. Dönüştürülen alanlarda yaşayan insanların kentsel ihtiyaç ve talepleri gözetilmeli, imar haklarının korunması sağlanmalıdır.

3. Öncelikle mevcut yapıların güçlendirilmesi, iyileştirilmesi, kentsel sağlamlaştırma yollarına başvurulmalı, bu yapılamıyorsa kentsel tasarım ve planlama sonucu oluşacak yeni güvenli ve yaşanabilir yapılara yönelinmelidir.

4. Kentsel dönüşüm tüm dünyada geleceğe yönelik toplumsal öngörülerin oluşturulması ve geleceğin yönetilmesi süreci olarak ele alınmalıdır.

5. Kentsel dönüşüm sosyal, ekonomik, çevresel ve mekânsal gelişmenin bir bütün olarak ele alınması esasına dayanmalıdır.

ÜLKEMİZDE KENTSEL DÖNÜŞÜM UYGULAMALARI

Ülkemizde kentsel dönüşüm belirli bir planlamanın sonucu olmaktan gittikçe uzaklaşarak yeni bir imar faaliyetine dönüşmüştür. Yık-yap eğilimi ve rant elde etme merkezli kentsel dönüşüm uygulamaları
yeni yoğunluk artışlarına, ulaşım ve diğer altyapı sorunlarına yol açmaktadır. Bu durum kentlerde bulunan kültürel ve doğal mirasın yok edilmesine ve kent sıcaklıklarının artarak ekosistemin bozulmasına, yeni sosyal ve toplumsal sorunların ortaya çıkmasına sebep olmakta.

Ayrıca Çimentosuz Beton ve Saman Ev Yapımı yazılarına mavi bağlantılardan ulaşabilirsiniz.

Serinin 2.kısmında Afet Kanunu ve Riskli Yapılar ile ilgili kısımlara değineceğiz. Şimdilik kendinize iyi bakın.

Kaynak : İnşaat Mühendisleri Odası

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here