ÇED Yönetmeliği Değişti: “ÇED Gerekli Değildir” İfadeleri Çıkarıldı, Süreler Takvim Gününe Döndü
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan düzenleme ile Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliğinde kapsamlı değişiklikler yapıldı. Değişiklikler; karar türlerinin sadeleştirilmesi, süreçlerin Çevrimiçi ÇED Süreci Yönetim Sistemi üzerinden daha net takibe bağlanması, takvim günü esaslı süreler, toplantılara katılım zorunluluğu ve EK-1 / EK-2 proje listelerinin güncellenmesi gibi başlıklarda toplandı.
Link: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/03/20260305-3.htm
Değişikliğin Sahaya Etkisi Ne Olacaktır?
Bu değişiklikle birlikte ÇED süreçlerinde;
- karar türleri sadeleşiyor,
- süreler netleşiyor ve takvim gününe bağlanıyor,
- toplantı ve katılım şartları sıkılaşıyor,
- Çevrimiçi ÇED Sistemi üzerinden takip zorunluluğu güçleniyor,
- EK-1/EK-2 kapsamı çok sayıda sektör için yeniden şekilleniyor.
ÇED Yönetmeliği’nde Neler Değişti?
1) “ÇED Gerekli Değildir” ibaresi mevzuat dilinden çıkarılıyor
Yönetmelik genelinde pek çok maddede yer alan “ÇED Gerekli Değildir” ifadeleri yürürlükten kaldırıldı. Böylece, özellikle süreç dili açısından “ÇED Olumlu / ÇED Olumsuz / ÇED Raporu Hazırlanmalıdır” kararları merkeze alındı.
2) Karar yetkisi ve karar türleri netleştirildi
Bunlara da Göz Atmayı Unutmayın
Yeni düzenlemeye göre bu Yönetmeliğe tabi projelerde;
“ÇED Olumlu”
“ÇED Olumsuz”
“ÇED Raporu Hazırlanmalıdır”
kararlarını verme yetkisi Bakanlığa ait. Ayrıca Bakanlık gerekli gördüğü durumlarda EK-2 kapsamındaki projeler için bu yetkisini sınırlarını belirleyerek İl Müdürlüğüne devredebilecek.
3) Yeni tanımlar eklendi: Proje ilerleme raporu, muafiyet, revizyon bedeli
Düzenleme ile bazı kritik kavramlar tanımlandı:
Proje ilerleme raporu: ÇED raporu hazırlanarak ÇED Olumlu kararı alındıktan sonra, komisyonun belirlediği periyotlarda inşaat dönemindeki gelişmeleri içeren rapor.
Muaf: Ek-1 ve Ek-2’de yer alan nitelikte olsa bile, yürürlükteki hükümlere göre kazanılmış hak vb. sebeplerle bu Yönetmelik hükümleri uygulanmayan projeler.
Proje revizyon başvuru bedeli: ÇED Olumlu kararı bulunan ve proje alanı sınırları içinde kapasite artışı olmadan yapılacak alansal revizyonlar için ödenecek tutar.
Ayrıca özel işleme tabi atık tanımı da netleştirildi.
Süreler Değişti: “Ay” ve “İş Günü” Yerine “Takvim Günü”
Değişikliğin en pratik sonuçlarından biri, sürelerin daha açık ve ölçülebilir hale gelmesi oldu.
Öne çıkan süre güncellemeleri:
Eksiklik tamamlama süresi: 1 ay → 30 takvim günü
Komisyon süreçlerinde “3 ay” gibi ifadeler: 90 takvim günü olarak revize edildi.
Süreci durdurulan projelerde eksiklik/düzeltme: 180 takvim günü
ÇED raporunda iade edilen eksikliklerin tamamlanması: 60 takvim günü
Ayrıca birçok maddede “verilen sürelerin, Bakanlıkça yeterlik verilmiş kurum/kuruluşların kullanacağı toplam süre” olduğu özellikle vurgulandı.
Toplantılara Katılım Zorunlu: İkinci Kez Katılım Olmazsa Süreç Sonlanıyor
Halkın katılımı toplantısı ve komisyon toplantıları için önemli bir kural getirildi:
Proje sahibi/temsilcisi ve Bakanlıkça yeterlik verilmiş kurum/kuruluşlar toplantıya katılmazsa toplantı bir defaya mahsus erteleniyor.
Yeni tarihte de katılım olmazsa ÇED süreci sonlandırılıyor.
Ayrıca toplantıların;
internet üzerinden ilan edilmesi,
projeden en çok etkilenmesi beklenen yerlerde askı ilanı / anons yoluyla duyurulması,
tutanakların Çevrimiçi ÇED Süreci Yönetim Sistemine yüklenmesi
zorunlu hale getirildi.
“ÇED Olumlu” Kararında 5 Yıllık Başlama Şartı
Yeni hükme göre:
“ÇED Olumlu” kararı alınan projelerde, 5 yıl içinde (mücbir sebep yoksa) yatırıma başlanmazsa ÇED Olumlu kararı geçersiz sayılacak.
Yatırıma başlanmamış projelerde, proje sahibinin talebi ve Bakanlığın uygun görmesi halinde karar geçersiz sayılabilecek.
İzleme ve Denetim Vurgusu Arttı
“ÇED Olumlu” kararı verilen projelerde;
nihai ÇED raporu / proje tanıtım dosyasında taahhüt edilen hususların yerine getirilip getirilmediği izlenecek, kontrol edilecek ve denetlenecek,
taahhütlere aykırılık halinde 2872 sayılı Kanun hükümlerine göre ayrıca işlem yapılabilecek.
Proje Devri ve Ünvan Değişikliği Yeniden Düzenlendi
Proje devri veya ünvan değişikliği durumlarında;
gerekli bilgi-belgeler (devir sözleşmesi, tapu, ihale belgeleri vb.) ile birlikte taahhütname, imza sirküleri ve onaylı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi gibi belgelerin 90 takvim günü içinde İl Müdürlüğüne sunulması zorunlu hale getirildi.
EK-1 ve EK-2 Listeleri Güncellendi: Hangi Projeler Etkilenecek?
Değişiklik paketinin en geniş kısmı EK-1 (ÇED uygulanacak projeler) ve EK-2 (ön inceleme/değerlendirme projeleri) listelerinde yapıldı.
Güncellenen başlıklardan bazıları:
Ulaşım projeleri: demiryolu, havaalanı/havalimanı, erişme kontrollü yollar ve şerit eklemeleri gibi kriterler revize edildi.
Enerji projeleri: GES/RES eşik ve kapsamlarında değişiklikler yapıldı.
Atık yönetimi: tehlikeli ve/veya özel işleme tabi atıkların geri kazanımı ve termal işlemler gibi tanımlar yeniden düzenlendi.
Madencilik: açık işletme alanı ve cevher hazırlama/işleme eşikleri güncellendi.
Gıda ve sanayi tesisleri: çikolata, sos üretimi, su ürünleri işleme, rendering, peynir altı suyu işleme gibi yeni kalemler eklendi.
Hayvancılık eşdeğerlikleri: deve/at/eşek ve bıldırcın eşdeğerlikleri listelere işlendi.
Sanal Şantiye sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
